Người mắc đái tháo đường có nên tiêm vắc xin? Tìm hiểu lợi ích tiêm chủng, những loại vắc xin cần lưu ý và cách chuẩn bị an toàn trước khi tiêm.
Khi sống chung với bệnh đái tháo đường, nhiều người thường chú ý đến chế độ ăn uống, sử dụng thuốc và theo dõi đường huyết. Tuy nhiên, một vấn đề cũng cần được quan tâm là chủ động phòng ngừa các bệnh truyền nhiễm.
Không ít người băn khoăn: Người bị đái tháo đường có nên tiêm vắc xin không? Liệu bệnh nền có ảnh hưởng đến sự an toàn khi tiêm chủng?
Thực tế, người mắc đái tháo đường vẫn có thể tiêm nhiều loại vắc xin và thường được khuyến khích tiêm chủng phù hợp để giảm nguy cơ mắc bệnh nặng.
Câu trả lời là có. Bệnh đái tháo đường không phải là chống chỉ định chung đối với việc tiêm vắc xin.
Theo Hiệp hội Đái tháo đường Hoa Kỳ (ADA), người mắc đái tháo đường, bao gồm cả tuýp 1 và tuýp 2, cần được tiêm các loại vắc xin phù hợp với độ tuổi và tình trạng sức khỏe.
Điều này có ý nghĩa quan trọng bởi đái tháo đường có thể ảnh hưởng đến khả năng chống lại nhiễm trùng của cơ thể. Khi mắc một số bệnh truyền nhiễm, người bệnh có nguy cơ gặp biến chứng nghiêm trọng hơn so với người không mắc đái tháo đường.
Tuy nhiên, không phải loại vắc xin nào cũng phù hợp với tất cả người bệnh. Việc tiêm chủng cần được đánh giá dựa trên tình trạng sức khỏe, độ tuổi, tiền sử tiêm chủng và các yếu tố nguy cơ liên quan.
Người mắc đái tháo đường có nguy cơ cao gặp biến chứng khi mắc một số bệnh truyền nhiễm, đặc biệt là cúm và các bệnh do phế cầu khuẩn.
Khi cơ thể bị nhiễm trùng, phản ứng chống lại tác nhân gây bệnh cũng có thể khiến đường huyết thay đổi, gây khó khăn cho quá trình kiểm soát bệnh.
Vắc xin giúp hệ miễn dịch nhận diện và tạo khả năng bảo vệ trước những tác nhân gây bệnh cụ thể.
Đối với người mắc đái tháo đường, tiêm chủng phù hợp có thể góp phần giảm nguy cơ mắc một số bệnh truyền nhiễm và hạn chế những biến chứng nghiêm trọng do bệnh gây ra.
Cần lưu ý rằng vắc xin không bảo đảm phòng bệnh tuyệt đối và không thay thế việc điều trị, kiểm soát đường huyết.
Chăm sóc sức khỏe khi mắc đái tháo đường không chỉ là kiểm soát lượng đường trong máu mà còn cần quan tâm đến các yếu tố có thể ảnh hưởng đến sức khỏe tổng thể.
Chủ động phòng bệnh, duy trì lối sống lành mạnh và theo dõi sức khỏe định kỳ là những phần quan trọng trong quá trình quản lý bệnh.
Theo hướng dẫn của ADA, một số loại vắc xin cần được người mắc đái tháo đường trao đổi với nhân viên y tế bao gồm:
Cúm có thể gây ra những biến chứng đáng lo ngại đối với người có bệnh nền như đái tháo đường.
Tiêm vắc xin cúm hằng năm là biện pháp được khuyến nghị nhằm giảm nguy cơ mắc cúm và các biến chứng liên quan.
Người bệnh cần được tư vấn lựa chọn loại vắc xin cúm phù hợp. Vắc xin cúm bất hoạt hoặc tái tổ hợp thường được ưu tiên thay vì loại vắc xin sống giảm độc lực dạng xịt mũi.
Phế cầu khuẩn có thể gây ra nhiều bệnh lý như viêm phổi, viêm màng não và nhiễm khuẩn huyết.
Người mắc đái tháo đường thuộc nhóm cần được xem xét tiêm phòng phế cầu, đặc biệt khi có thêm các yếu tố nguy cơ.
Lịch tiêm phụ thuộc vào độ tuổi, loại vắc xin và những mũi đã tiêm trước đó. Người bệnh nên trao đổi với bác sĩ để xác định lịch tiêm phù hợp.
Viêm gan B là bệnh truyền nhiễm do vi rút viêm gan B gây ra và có thể ảnh hưởng lâu dài đến chức năng gan.
Theo khuyến nghị của ADA, tiêm phòng viêm gan B được đặc biệt chú trọng đối với người trưởng thành mắc đái tháo đường dưới 60 tuổi. Với người từ 60 tuổi trở lên, quyết định tiêm chủng cần căn cứ vào nguy cơ mắc bệnh và đánh giá của nhân viên y tế.
Ngoài những loại vắc xin trên, người mắc đái tháo đường có thể cần xem xét tiêm phòng COVID-19, zona, ho gà hoặc vi rút hợp bào hô hấp (RSV), tùy theo độ tuổi, bệnh lý đi kèm và khuyến nghị hiện hành.
Không nên tự lựa chọn hoặc áp dụng cùng một lịch tiêm cho tất cả người mắc bệnh.
Để quá trình tiêm chủng diễn ra an toàn, người bệnh nên lưu ý:
Thông báo tình trạng bệnh với nhân viên y tế: Cung cấp thông tin về bệnh đái tháo đường, thuốc đang sử dụng, các bệnh lý đi kèm và tiền sử dị ứng hoặc phản ứng sau tiêm.
Theo dõi tình trạng đường huyết: Duy trì việc theo dõi và điều trị theo hướng dẫn của bác sĩ. Nếu đường huyết thay đổi bất thường hoặc xuất hiện triệu chứng khó chịu, cần thông báo khi khám sàng lọc.
Đánh giá tình trạng sức khỏe hiện tại: Trường hợp đang mắc bệnh cấp tính mức độ vừa hoặc nặng, nhân viên y tế có thể đề nghị hoãn tiêm đến khi sức khỏe cải thiện.
Chuẩn bị hồ sơ tiêm chủng: Mang theo sổ tiêm chủng hoặc thông tin về những loại vắc xin đã tiêm để được kiểm tra và tư vấn.
Không tự ý ngừng thuốc điều trị: Người bệnh không nên ngừng insulin hoặc thuốc kiểm soát đường huyết chỉ vì chuẩn bị tiêm vắc xin nếu chưa có chỉ định từ bác sĩ. Sau tiêm, cần tuân thủ hướng dẫn theo dõi phản ứng, tiếp tục kiểm soát đường huyết và liên hệ cơ sở y tế khi có dấu hiệu bất thường.
Có. Người mắc đái tháo đường tuýp 2 vẫn có thể tiêm các loại vắc xin phù hợp sau khi được khám sàng lọc và đánh giá tình trạng sức khỏe.
Không phải mọi trường hợp đường huyết cao đều cần hoãn tiêm. Quyết định phụ thuộc vào mức độ ổn định của bệnh, triệu chứng hiện tại và đánh giá của nhân viên y tế.
Nếu người bệnh đang có biểu hiện mất kiểm soát đường huyết nghiêm trọng hoặc bệnh cấp tính, cần được đánh giá và xử trí trước khi quyết định tiêm.
Hiện không có cơ sở để kết luận rằng tiêm vắc xin đúng chỉ định làm bệnh đái tháo đường tiến triển nặng hơn. Một số người có thể gặp thay đổi đường huyết tạm thời do phản ứng của cơ thể sau tiêm.
Người bệnh nên tiếp tục theo dõi đường huyết và trao đổi với bác sĩ nếu xuất hiện bất thường.
Đái tháo đường là bệnh mạn tính cần được theo dõi và quản lý lâu dài. Bên cạnh chế độ dinh dưỡng, vận động hợp lý và tuân thủ điều trị, tiêm chủng phù hợp là một biện pháp quan trọng giúp bảo vệ sức khỏe.
Nhân Ngày Đái tháo đường Thế giới 14/11, mỗi người có thể chủ động quan tâm hơn đến sức khỏe của bản thân và gia đình, trong đó có việc rà soát lịch tiêm chủng và trao đổi với nhân viên y tế về những biện pháp phòng bệnh phù hợp.
Tại Tanimed, người dân có thể liên hệ để được tư vấn thông tin tiêm chủng và các bước khám sàng lọc trước tiêm theo tình trạng sức khỏe.
Bài viết cung cấp thông tin tham khảo, không thay thế việc thăm khám, chẩn đoán hoặc chỉ định tiêm chủng của bác sĩ.
American Diabetes Association – Standards of Care in Diabetes 2026: Khuyến nghị tiêm chủng cho người mắc đái tháo đường.
ADA – Diabetes & Vaccinations: Lợi ích và những loại vắc xin cần quan tâm.
Bệnh viện Nội tiết Trung ương – Nguy cơ biến chứng cúm ở người đái tháo đường: Cơ sở tham khảo tại Việt Nam.
CDC – Contraindications and Precautions: Các trường hợp cần thận trọng hoặc hoãn tiêm.
WHO – Diabetes, cập nhật 03/11/2026: Thông tin tổng quan về bệnh đái tháo đường.
Thông tin liên hệ
Để biết thêm thông tin chi tiết về các chương trình y khoa hoặc dịch vụ tiêm chủng, vui lòng liên hệ:
Hệ thống Trung tâm Tiêm chủng TANIMED
Fanpage / Zalo OA: Tiêm chủng TANIMED
